Máy trống quay có phù hợp trạm của bạn? 5 tiêu chí cần kiểm tra

Trong danh mục các thiết bị cơ khí môi trường, máy vớt rác trống quay (Rotary Drum Screen) được ví như “trái tim” của hệ thống xử lý sơ bộ nhờ khả năng loại bỏ triệt để các tạp chất nhỏ mà song chắn rác thô bỏ sót. Tuy nhiên, không phải trạm xử lý nước thải nào cũng cần đến thiết bị này, và ngược lại, có những trạm bắt buộc phải lắp đặt nếu không muốn hệ thống phía sau tê liệt. Vậy làm thế nào để biết công trình của quý khách có thực sự cần đến giải pháp này hay không? Với kinh nghiệm triển khai thực tế tại hàng trăm dự án, Pendin đưa ra 5 tiêu chí kỹ thuật then chốt để giúp Chủ đầu tư tự đánh giá mức độ phù hợp trước khi xuống tiền đầu tư.

Tiêu chí 1: Đặc tính rác thải và yêu cầu bảo vệ hạ nguồn

Tiêu chí đầu tiên và quan trọng nhất để quyết định ứng dụng máy trống quay là phân tích loại rác thải có trong dòng nước và mức độ nhạy cảm của thiết bị phía sau. Nếu nước thải đầu vào chủ yếu chứa các vật thể kích thước lớn như cành cây, bao tải, chai nhựa (thường thấy ở các trạm bơm tiêu úng, cửa nhận nước thủy lợi), thì máy trống quay không phải là lựa chọn phù hợp. Với kết cấu lưới lọc tinh, máy trống quay sẽ nhanh chóng bị quá tải hoặc hư hỏng trước các va đập cơ học của rác thô. Trong trường hợp này, máy vớt rác lược cào tải nặng là giải pháp bắt buộc.

Tuy nhiên, nếu trạm xử lý của bạn phải đối mặt với các loại “rác tinh” như xơ vải, tóc, vụn thực phẩm, mỡ đóng cục, hạt nhựa vi mô, thì máy trống quay là giải pháp không thể thay thế. Đây là những tác nhân chính gây ra sự cố cho các công nghệ màng lọc (MBR, UF/RO). Sợi tóc và xơ vải có khả năng lọt qua song chắn rác thô dễ dàng, sau đó quấn chặt vào trục bơm, bít kín lỗ màng lọc hoặc làm tắc nghẽn hệ thống phân phối khí trong bể hiếu khí. Do đó, nếu dây chuyền công nghệ phía sau có sử dụng màng lọc hoặc các thiết bị tinh vi, việc lắp đặt máy trống quay với khe hở lọc nhỏ (thường từ 0.5 mm đến 2 mm) là điều kiện tiên quyết để đảm bảo tuổi thọ và hiệu suất của toàn bộ nhà máy.

Tiêu chí 2: Khe hở lọc (Screen Opening) và hiệu suất tách

Khe hở lọc là thông số kỹ thuật quyết định hiệu suất tách rác. Máy trống quay của Pendin có thể cung cấp khe hở lọc cực nhỏ, xuống tới 0.15 mm nhờ công nghệ lưới nêm (Wedge Wire). Chủ đầu tư cần xác định rõ mục tiêu xử lý: Bạn cần loại bỏ bao nhiêu phần trăm chất rắn lơ lửng (TSS) ngay tại khâu tiền xử lý?

Nếu mục tiêu chỉ là bảo vệ bơm khỏi bị kẹt, khe hở 5mm đến 10 mm của song chắn rác là đủ. Nhưng nếu mục tiêu là giảm tải trọng hữu cơ (BOD/COD dạng hạt) cho bể sinh học để tiết kiệm năng lượng sục khí và giảm lượng bùn sinh ra, thì máy trống quay với khe hở 1 mm là lựa chọn tối ưu. Thực tế vận hành cho thấy, việc ứng dụng máy trống quay có thể loại bỏ tới 30-40% TSS và 15-20% BOD5 ngay tại đầu vào. Đây là một lợi ích kinh tế lớn, giúp giảm kích thước bể sinh học và chi phí điện năng vận hành máy thổi khí trong dài hạn. Do đó, hãy cân nhắc máy trống quay nếu bạn muốn tối ưu hóa hiệu suất xử lý sinh học ngay từ bước đầu tiên.

Tiêu chí 3: Hàm lượng dầu mỡ và khả năng tự làm sạch

Dầu mỡ (FOG – Fat, Oil, Grease) là cơn ác mộng đối với mọi loại lưới lọc. Trong các nhà máy chế biến thực phẩm, giết mổ gia súc hay chế biến thủy sản, nước thải thường chứa lượng lớn mỡ động vật. Khi gặp nhiệt độ thấp, mỡ sẽ đông đặc và bám dính vào bề mặt lưới, gây bít tắc lỗ lọc chỉ trong vài phút. Các loại lưới lọc tĩnh (Static Screen) thường thất bại hoàn toàn trong môi trường này vì không có cơ chế chà rửa cưỡng bức.

Máy vớt rác trống quay giải quyết vấn đề này bằng cơ chế “Tự làm sạch” chủ động. Khi lồng lưới quay, hệ thống vòi phun áp lực cao (Backwash) sẽ phun nước nóng hoặc nước sạch từ bên ngoài vào (đối với máy nạp trong) hoặc từ bên trong ra (đối với máy nạp ngoài), đánh bật mảng bám dầu mỡ ra khỏi khe lưới. Ngoài ra, một số dòng máy trống quay nạp ngoài (Externally Fed) của Pendin còn được trang bị lưỡi gạt (Doctor Blade) bằng đồng hoặc nhựa chịu mài mòn, liên tục cạo sạch bề mặt lồng quay. Nếu nước thải của bạn có đặc tính bám dính cao, hãy kiểm tra xem nhà cung cấp có tích hợp hệ thống rửa ngược áp lực cao và lưỡi gạt hay không. Nếu có, máy trống quay là lựa chọn đáng tin cậy.

Tiêu chí 4: Không gian lắp đặt và môi trường vận hành

Không gian là một yếu tố thường bị bỏ qua nhưng lại ảnh hưởng lớn đến quyết định đầu tư. Các trạm xử lý nước thải cải tạo hoặc nằm trong khu đô thị, tầng hầm tòa nhà thường có diện tích rất hạn chế. Việc lắp đặt một hệ thống mương dẫn dài cho song chắn rác lược cào cồng kềnh là bất khả thi.

Trong tình huống này, ứng dụng máy trống quay thể hiện ưu thế vượt trội nhờ thiết kế Compact (nhỏ gọn) và khép kín. Máy có thể được lắp đặt trực tiếp trên đường ống (đối với dòng máy hộp kín) hoặc đặt trên bể chứa mà không cần mương dẫn dài. Đặc biệt, thiết kế kín của máy trống quay giúp ngăn chặn hoàn toàn việc phát tán mùi hôi và giọt bắn nước thải ra môi trường xung quanh, đảm bảo tiêu chuẩn vệ sinh an toàn lao động cao. Đây là tiêu chí quan trọng đối với các nhà máy đặt gần khu dân cư hoặc trong không gian kín. Nếu trạm xử lý của bạn “đất chật người đông” và yêu cầu kiểm soát mùi nghiêm ngặt, máy trống quay dạng hộp (Enclosed Unit) của Pendin là giải pháp phù hợp nhất.

Tiêu chí 5: Chi phí vòng đời (LCC) và ngân sách vận hành

Cuối cùng, bài toán kinh tế luôn là yếu tố quyết định. So với các loại lưới lọc tĩnh hay song chắn rác thô, máy trống quay có Chi phí Đầu tư Ban đầu (CAPEX) cao hơn do cấu tạo phức tạp (động cơ, hộp số, lồng lưới CNC). Tuy nhiên, khi xét đến Chi phí Vòng đời (LCC), cán cân có thể thay đổi.

Máy trống quay tiêu thụ điện năng, nhưng đổi lại, nó vận hành hoàn toàn tự động, giảm thiểu chi phí nhân công vớt rác thủ công và chi phí xử lý sự cố tắc nghẽn hạ nguồn. Đặc biệt, vật liệu chế tạo là yếu tố then chốt ảnh hưởng đến LCC. Máy trống quay Pendin được chế tạo từ Inox 304/316 chống ăn mòn, đảm bảo tuổi thọ thiết bị lên đến 15-20 năm trong môi trường nước thải khắc nghiệt. Nếu sử dụng các thiết bị giá rẻ bằng thép mạ kẽm, bạn sẽ phải đối mặt với chi phí thay thế và dừng máy chỉ sau 3-5 năm. Do đó, nếu bạn có ngân sách đầu tư ban đầu đủ tốt và hướng tới mục tiêu vận hành ổn định, ít bảo trì trong dài hạn, máy trống quay Inox là khoản đầu tư sinh lời.

Xem chi tiết: Máy vớt rác trống quay Pendin

Kết luận

Quyết định ứng dụng máy trống quay không nên dựa trên cảm tính hay xu hướng, mà phải dựa trên sự phân tích kỹ lưỡng 5 tiêu chí: Đặc tính rác thải (nhất là rác tinh/xơ sợi), Yêu cầu khe hở lọc (bảo vệ màng MBR), Đặc tính bám dính (dầu mỡ), Không gian lắp đặt (kiểm soát mùi), và Bài toán kinh tế (LCC). Nếu trạm xử lý của bạn là một hệ thống hiện đại, sử dụng công nghệ màng, nằm trong khu vực nhạy cảm về mùi và yêu cầu tự động hóa cao, máy vớt rác trống quay là mảnh ghép hoàn hảo. Pendin cam kết đồng hành cùng Chủ đầu tư trong quá trình khảo sát, lấy mẫu phân tích và tư vấn model máy phù hợp nhất, đảm bảo hệ thống tiền xử lý hoạt động như một tấm khiên vững chắc, bảo vệ toàn bộ nhà máy. Hãy liên hệ ngay với Pendin để được tư vấn miễn phí và nhận báo giá chi tiết cho giải pháp tách rác công nghệ cao này.